Uzależnienie to poważny problem, który dotyka przede wszystkim sfery emocjonalnej. Osoby walczące z nałogiem nie są w stanie panować nad nimi w odpowiedni sposób. Do leczenia różnego rodzaju uzależnień coraz częściej stosuje się zajęcia terapeutyczne w formie zajęć opierających się na sztuce. Warto dowiedzieć się nieco więcej na ten temat.
Czym jest arteterapia i na czym polega?
Arteterapia to definicja określająca leczenie poprzez sztukę. W walce z uzależnieniami stosuje się różne formy sztuki, takie jak:
- taniec,
- malarstwo wykonywane różnymi technikami,
- muzykę,
- rzeźbiarstwo,
- ceramikę.
Dokładny program terapii jest dopasowywany do indywidualnych potrzeb pacjenta w taki sposób, aby spotkania przyniosły oczekiwany sukces. Głównym założeniem arteterapii jest wyrażenie siebie oraz swoich emocji poprzez sztukę. W takim przypadku porozumienie werbalne schodzi na drugi plan i staje się zdecydowanie mniej ważne.
Dlaczego leczenie uzależnień przez sztukę jest skuteczne?
Osoby uzależnione bardzo często mają problem z tym, aby swobodnie mówić o swoich problemach czy uczuciach. W ich przypadku tradycyjne formy leczenia nałogów nie sprawdzają się. Sięgnięcie po arteterapię daje szansę na to, że w końcu otworzą się przed terapeutą i poprzez sztukę wyrażą to, z czym się borykają. W trakcie takich zajęć pacjent nie musi w ogóle nic mówić. Dopiero gdy uda mu się wyrazić swoje uczucia, można zmienić formę leczenia na tradycyjne spotkania ze specjalistą. Dla wielu osób arteterapia to świetny początek do wprowadzenia zmian w swoim życiu.
Terapia przez sztukę – jakie ma zalety?
Arteterapia to świetna okazja do tego, aby ułatwić otworzenie się osobom, które mają z tym problem na klasycznej terapii. W tym przypadku nie ma klasycznego zadawania pytań, które dla wielu pacjentów jest bardzo krępujące, a udzielania na nie odpowiedzi jest dla nich niekomfortowe. Wyrażanie swoich emocji przez sztukę pozwala dostosować tempo terapii do indywidualnych potrzeb każdej osoby biorącej udział w terapii. Brak nacisku oraz poszanowanie przestrzeni osobistej drugiej osoby mają kluczowe znaczenie w prawidłowym przebiegu terapii.
Dużą zaletą arteterapii jest także to, że można zastosować ją także w przypadku osób, które nie są uzdolnione w konkretnym kierunku. Podczas spotkań nie liczą się bowiem umiejętności, a chęć wyrażania swoich emocji oraz problemów właśnie poprzez sztukę. Spontaniczność twórcza daje wielu osobom odprężenie oraz poczucie wolności, co jest bardzo ważne podczas walki z uzależnieniem.
Jak przebiega arteterapia?
Leczenie uzależnień poprzez sztukę najczęściej odbywa się w otwartych ośrodkach, ale ta forma terapii stosowana jest także w zamkniętych zakładach. Uczestnicy takich spotkań mogą zdecydować, czy taka forma terapii jest dla nich odpowiednia. Zazwyczaj każde spotkanie jest przygotowywane zgodnie z opracowanym wcześniej scenariuszem. Najczęściej poszczególne zajęcia nie są ze sobą związane, gdyż ma to na celu pobudzić kreatywność oraz nowe zasoby twórcze. Daje to szansę pacjentom na to, aby odnaleźli w sobie chęć i motywację do walki z uzależnieniem, co będzie przydatne zwłaszcza po zakończeniu leczenia.
W trakcie zajęć pacjenci korzystają z różnych form sztuki. Najważniejsze jest to, aby były one dopasowane do oczekiwań oraz potrzeb wszystkich osób. Zajęcia odbywają się w przyjaznej atmosferze. Uczestnicy mogą korzystać z różnych technik artystycznych z wykorzystaniem różnego rodzaju akcesoriów, takich jak kredki, farby czy ołówki do szkicowania. Wykonują także trójwymiarowe prace rzeźbiarskie lub ceramiczne. Forma prowadzenia zajęć jest tak naprawdę dowolna i to prowadzący decyduje, jak będą one dokładnie przebiegały.
Uczestnicy zajęć mogą pracować samodzielnie lub w grupach. Wszystko zależy od charakteru zajęć oraz założeń prowadzącego. Właściwa część sesji to czas na przygotowanie konkretnego zadania i wyrażenie siebie w ten właśnie sposób. Na samym końcu spotkania terapeuta analizuje wykonane prace i omawia je z pacjentami, jeśli tego potrzebują. Na ich podstawie jest także w stanie ocenić, z czym zmaga się konkretna osoba oraz na jakim etapie terapii się znajduje. W ten sposób jest w stanie trafnie ułożyć dalszy plan leczenia.